IJTIMOIY SOLIQ TUSHUMLARINI DAVLAT MAQSADLI JAMG‘ARMALARI O‘RTASIDA MOLIYAVIY EHTIYOJGA BOG‘LAB TAQSIMLASH MEXANIZMI

Hikmatulla Alimqulov

doi:10.68549/5bhs8d65

Mualliflar

Hikmatulla Alimqulov Guliston davlat universiteti tayanch doktoranti. Author

##doi.readerDisplayName##:

https://doi.org/10.68549/5bhs8d65

Kalit so‘zlar:

ijtimoiy soliq, davlat maqsadli jamg‘armalari, Pensiya jamg‘armasi, taqsimlash me’yori, moliyalashtirish ehtiyoji, qoplanish darajasi, moliyalashtirish tafovuti, budjet transferti, zaxira qoldig‘i, maqsadli soliq, fiskal barqarorlik, budjet tizimi.

Annotatsiya

Maqolada ijtimoiy soliq tushumlarini davlat maqsadli jamg‘armalari o‘rtasida ularning moliyalashtirish ehtiyojiga bog‘lab taqsimlash mexanizmi ishlab chiqilgan. 2026-yil parametrlarida ehtiyojning soliq hisobidan qoplanish ulushi
40,97–73,15 foizdan 72,09 foizda tenglashib, budjet transfertlari hajmi o‘zgarmasligi ko‘rsatilgan, Pensiya jamg‘armasi uchun zaxiraga asoslangan transfert formulasi taklif etilgan.

Zenodo DOI

https://doi.org/10.5281/zenodo.24119443

##plugins.themes.default.displayStats.downloads##

##plugins.themes.default.displayStats.noStats##

Adabiyotlar

 1. O‘zbekiston Respublikasining Soliq kodeksi: 2019-yil 30-dekabrdagi O‘RQ-599-son Qonun bilan tasdiqlangan. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/docs/-4674902

2. Buchanan J. M. The Economics of Earmarked Taxes // Journal of Political Economy. — 1963. — Vol. 71, No. 5. — P. 457–469. — DOI: 10.1086/258794.

3. McCleary W. The Earmarking of Government Revenue: A Review of Some World Bank Experience // The World Bank Research Observer. — 1991. — Vol. 6, No. 1. — P. 81–104.

4. Musgrave R. A. The Theory of Public Finance: A Study in Public Economy. — New York: McGraw-Hill, 1959. — 628 p.

5. O‘zbekiston Respublikasining Budjet kodeksi: 2013-yil 26-dekabrdagi O‘RQ-360-son Qonun bilan tasdiqlangan. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/docs/-2304138

6. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2023-yil 14-dekabrdagi 661-son «Ijtimoiy soliqni taqsimlash, pensiya va boshqa to‘lovlarni to‘lash uchun ajratilgan xarajatlarni qoplash tartibi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash haqida»gi qarori. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/docs/-6693921

7. O‘zbekiston Respublikasining 2025-yil 25-dekabrdagi O‘RQ-1105-son «2026-yil uchun O‘zbekiston Respublikasining Davlat budjeti to‘g‘risida»gi Qonuni. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/uz/docs/-7949060

8. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 26-dekabrdagi PQ-388-son «O‘zbekiston Respublikasining “2026-yil uchun O‘zbekiston Respublikasining Davlat budjeti to‘g‘risida”gi Qonuni ijrosini ta’minlash chora-tadbirlari to‘g‘risida»gi qarori. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/uz/docs/-7959569

9. O‘zbekiston Respublikasining 2023-yil 25-dekabrdagi O‘RQ-886-son «2024-yil uchun O‘zbekiston Respublikasining Davlat budjeti to‘g‘risida»gi Qonuni. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi.

10. O‘zbekiston Respublikasining 2024-yil 24-dekabrdagi O‘RQ-1011-son «2025-yil uchun O‘zbekiston Respublikasining Davlat budjeti to‘g‘risida»gi Qonuni. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/uz/docs/-7277618

11. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 11-martdagi 158-son «Kambag‘allikni qisqartirish davlat maqsadli jamg‘armasi faoliyatini tashkil etish chora-tadbirlari to‘g‘risida»gi qarori. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/uz/docs/-7428395

12. O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi. 2025–2027-yillar uchun Budjetnoma. — Toshkent, 2024. — URL: https://gov.uz/oz/imv/sections/view/111310

13. O‘zbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va moliya vazirligi. 2026–2028-yillar uchun Budjetnoma. — Toshkent, 2025. — 254 b. — URL: https://gov.uz/oz/imv/sections/view/111310

14. Cichon M., Scholz W., van de Meerendonk A., Hagemejer K., Bertranou F., Plamondon P. Financing Social Protection. — Geneva: International Labour Office, 2004. — 663 p.

15. Barr N. Economics of the Welfare State. — 5th ed. — Oxford: Oxford University Press, 2012. — 416 p.

16. Holzmann R., Hinz R. Old-Age Income Support in the 21st Century: An International Perspective on Pension Systems and Reform. — Washington, DC: World Bank, 2005. — 232 p.

17. Hamdamov Sh. K. Aholini ijtimoiy himoyalashda pensiya ta’minotining ahamiyati // Science and Education. — 2021. — J. 2, № 8. — B. 700–717.

18. Khamdamov Sh. Assessment of Risks Related to Pension Support of Citizens Concerning Pensions by Age // International Finance and Accounting. — 2020. — Vol. 2020, No. 2. — Article 8.

19. Meyliyev O. R. Mahalliy budjetlar daromadlarini tartibga solishni takomillashtirish: iqtisodiyot fanlari doktori (DSc) dissertatsiyasi avtoreferati. — Toshkent, 2022. — 73 b.

20. Islamkulov A. X. Budjetlararo mutanosiblikni ta’minlashda soliqlar tizimini takomillashtirish: iqtisodiyot fanlari doktori (DSc) dissertatsiyasi avtoreferati. — Toshkent, 2020. — 71 b.

21. Qobulov X. A. Hudud daromad salohiyati shakllanishining metodologiyasini takomillashtirish: iqtisodiyot fanlari doktori (DSc) dissertatsiyasi avtoreferati. — Toshkent, 2026. — 245 b.

22. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 25-dekabrdagi PQ-455-son «O‘zbekiston Respublikasining “2025-yil uchun O‘zbekiston Respublikasining Davlat budjeti to‘g‘risida”gi Qonuni ijrosini ta’minlash chora-tadbirlari to‘g‘risida»gi qarori. — Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi. — URL: https://lex.uz/uz/docs/-7283107