SUG‘URTA KOMPANIYALARINING MOLIYAVIY BARQARORLIGINI BAHOLASH METODOLOGIYASI VA INDIKATORLAR TIZIMI
##doi.readerDisplayName##:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21399618Kalit so‘zlar:
sug‘urta kompaniyasi, moliyaviy barqarorlik, to‘lov qobiliyati, Solvency II, CARAMELS modeli, indikatorlar tizimi, sug‘urta bozori, riskni boshqarish, aktuar zaxiralar.Abstrak
Maqolada sug‘urta kompaniyalarining moliyaviy barqarorligini baholashning nazariy-metodologik asoslari yoritilgan, xalqaro amaliyotda qo‘llanilayotgan baholash yondashuvlari (Solvency II tizimi, CARAMELS modeli, NAIC RBC, IMF FSI) taqqoslangan hamda O‘zbekiston Respublikasi sug‘urta bozoriga nisbatan qo‘llanish imkoniyatlari tahlil qilingan. Tadqiqot doirasida moliyaviy barqarorlikni baholashning asosiy indikatorlari tizimlashtirilgan, ularning hisoblash metodologiyasi ko‘rsatib berilgan. O‘zbekiston sug‘urta bozorining
2019-2025-yillardagi rivojlanish dinamikasi tahlil qilinib, milliy sharoitda qo‘llanilishi mumkin bo‘lgan kompleks baholash modeli taklif etilgan.
Библиографические ссылки
1. Istiqbolli loyihalar milliy agentligi (NAPP): rasmiy veb-sayt. – URL: https://napp.uz
2. Modigliani F., Miller M.H. The Cost of Capital, Corporation Finance and the Theory of Investment // American Economic Review. – 1958. – Vol. 48, No. 3. – P. 261–297.
3. Hayek F.A. Monetary Theory and the Trade Cycle. – London: Jonathan Cape, 1933. – 240 p.
4. Dornbusch R., Fischer S., Startz R. Macroeconomics. 12th ed. – New York: McGraw-Hill Education, 2011. – 608 p.
5. Dolan E.G. Money, Banking and Monetary Policy: An Introduction to Monetary Economics. – New York: Holt, Rinehart and Winston, Inc., 1981. – 450 p. URL: https://studfile.net/preview/2530146/
6. Hampton J.J. Financial Management of Insurance Companies. – New Y.: AMACOM, 1993. – 352 p.
7. Outreville J.F. Theory and Practice of Insurance. – Boston: Kluwer Academic Pub., 1998. – 224 p.
8. Никулина Н.Н., Березина С.В. Страхование. Практикум: учебное пособие. – М.: ЮНИТИ-ДАНА, 2007. – 255 с.
9. Abduraxmonov I.X. Sug‘urta sohasida raqamli texnologiyalarni qo‘llash istiqbollari // Moliya va bank ishi. – 2022. – № 1. – B. 95–99.
10. Qarshiyev O.A. Sug‘urta kompaniyalarida aktivlar tarkibini boshqarish masalalari // Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar: ilmiy elektron jurnal. – 2022. – № 1 (57), yanvar–fevral. – 250–260 b.
11. Cummins J.D., Weiss M.A. Systemic Risk and the U.S. Insurance Sector // Journal of Risk and Insurance. – 2014. – Vol. 81, No. 3. – P. 489–528.
12. Skipper H.D., Kwon W.J. Risk Management and Insurance: Perspectives in a Global Economy. 2nd ed. – Oxford: Blackwell Publishing, 2019. – 582 p.
13. Boronina T. Financial Stability of Insurance Companies and Methods of Its Assessment // Studies in Business and Economics. – 2023. – Vol. 18, No. 1. – P. 25–41.
14. Harrington S.E., Niehaus G. Risk Management and Insurance. – New Y.: McG.-H., 2004. - 672 p.
15. European Insurance and Occupational Pensions Authority (EIOPA). Solvency II: Overview and Framework. – Frankfurt: EIOPA, 2020. – URL: https://www.eiopa.europa.eu
16. International Monetary Fund. Financial Soundness Indicators Compilation Guide (2019 FSI Guide). – Washington, DC: International Monetary Fund, 2019. – 354 p. – URL: https://www.imf.org/en/Data/Statistics/FSI-guide
17. European Insurance and Occupational Pensions Authority (EIOPA). Insurance Risk Dashboard, April 2026. – Frankfurt: EIOPA, 2026. – URL: https://www.eiopa.europa.eu/tools-and-data/insurance-risk-dashboard_en







